Ngoại tình theo pháp luật hôn nhân: xử lý và hệ quả tài sản

Pháp luật hôn nhân và gia đình cấm người đang có vợ, có chồng chung sống như vợ chồng với người khác. Tùy mức độ, hành vi này có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự. Nó cũng có thể ảnh hưởng tới việc chia tài sản chung khi ly hôn.

Pháp luật nhìn hành vi ngoại tình như thế nào?

Luật Hôn nhân và gia đình đặt ra nguyên tắc hôn nhân một vợ một chồng. Hành vi bị cấm được mô tả rõ: người đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác.

Điểm nhiều người hiểu sai nằm ở chữ chung sống như vợ chồng. Một lần quan hệ ngoài hôn nhân, dù gây tổn thương, thường không đủ để cơ quan chức năng xử lý. Cái luật nhắm tới là quan hệ kéo dài, công khai hoặc có sinh hoạt chung: ở cùng một địa chỉ, có con chung, có tài sản chung, được hàng xóm hay họ hàng thừa nhận là một cặp.

Ba mức xử lý có thể xảy ra: xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hôn nhân gia đình; truy cứu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm chế độ một vợ một chồng khi hậu quả nghiêm trọng, chẳng hạn làm gia đình tan vỡ hoặc dẫn đến người khác tự sát; và hệ quả dân sự khi tòa giải quyết ly hôn. Mức phạt cụ thể và khung hình phạt thay đổi theo văn bản hiện hành, bạn nên tra cứu tại cơ quan tư pháp thay vì tin con số truyền miệng.

Ngoại tình có làm mất phần tài sản không?

Câu trả lời ngắn: không tự động mất, nhưng có thể bị chia ít hơn.

Nguyên tắc chia tài sản chung khi ly hôn là chia đôi, sau đó tòa cân nhắc nhiều yếu tố. Trong đó có lỗi của mỗi bên trong việc vi phạm quyền và nghĩa vụ vợ chồng. Ngoại tình được xem là yếu tố lỗi. Nó không xóa quyền sở hữu, nhưng có thể khiến tỷ lệ nghiêng về bên còn lại.

Yếu tố nặng ký hơn thường bị bỏ qua: tiền chung bị mang đi tiêu cho người thứ ba. Nếu một bên rút tiền tiết kiệm chung mua xe, mua vàng hoặc góp mua đất đứng tên người khác, phần đó có thể bị tính là tài sản chung đã bị định đoạt trái ý chí. Muốn đòi lại, bạn phải chứng minh dòng tiền, không chỉ chứng minh mối quan hệ.

Chuẩn bị gì trước khi đưa ra tòa

Đây là phần quyết định thắng thua, và cũng là nơi hồ sơ hay bị trả về.

• Giấy chứng nhận kết hôn (bản chính) và giấy tờ tùy thân hai bên.
• Giấy khai sinh của con chung, nếu có tranh chấp nuôi con.
• Sổ đỏ, sổ hồng, hợp đồng mua bán, phiếu thu của nhà đất đứng tên vợ hoặc chồng.
• Sao kê ngân hàng thể hiện dòng tiền ra bất thường trong giai đoạn nghi ngờ.
• Chứng cứ về hành vi chung sống: xác nhận cư trú, hình ảnh sinh hoạt chung, lời khai người biết sự việc.
• Văn bản thỏa thuận tài sản trước hoặc trong hôn nhân, nếu từng lập.
• Đơn yêu cầu tòa xác minh tài sản, khi bạn không tự lấy được giấy tờ.

Giấy tờ hay bị quên nhất là bằng chứng nguồn tiền hình thành nhà đất. Nhiều người có sổ đỏ nhưng không giữ giấy chuyển khoản của cha mẹ cho riêng mình. Không có nó, tài sản riêng dễ bị coi là tài sản chung.

Nộp ở đâu và lưu ý khi tài sản là nhà đất

Đơn ly hôn nộp tại tòa án nhân dân có thẩm quyền nơi bị đơn cư trú hoặc làm việc. Yêu cầu xử phạt hành chính đối với hành vi vi phạm chế độ một vợ một chồng nộp tại cơ quan có thẩm quyền ở địa phương, thông qua bộ phận tiếp nhận của Trung tâm phục vụ hành chính công cấp xã.

Sau khi bản án hoặc quyết định có hiệu lực, việc tách sổ, sang tên phần được chia làm tại Văn phòng đăng ký đất đai nơi có bất động sản. Nếu định bán để chia tiền, hãy khảo giá mặt bằng khu vực qua tin nhà đất bán đang rao trước khi ký bất kỳ thỏa thuận nào, tránh chốt giá thấp vì muốn xong nhanh.

Một lưu ý pháp lý: trong thời gian tranh chấp, không nên ký ủy quyền định đoạt nhà đất cho bên kia. Ủy quyền đã ký rất khó rút lại khi giao dịch đã hoàn tất với người thứ ba ngay tình.

Chốt lại

Ngoại tình là hành vi bị pháp luật cấm, nhưng chỉ bị xử lý khi chứng minh được việc chung sống như vợ chồng. Về tài sản, lỗi là một yếu tố tòa cân nhắc, không phải cây gậy tự động. Thứ giúp bạn giữ được phần của mình là hồ sơ dòng tiền và giấy tờ nguồn gốc nhà đất, chuẩn bị từ sớm chứ không phải khi đã ra tòa.

Nội dung mang tính tham khảo. Hồ sơ cụ thể nên hỏi trực tiếp Văn phòng đăng ký đất đai nơi có bất động sản.

Câu hỏi thường gặp

Chỉ có ảnh chụp hai người đi cùng nhau có đủ làm chứng cứ không?

Thường là không đủ. Cơ quan chức năng cần dấu hiệu chung sống như vợ chồng, tức quan hệ có tính ổn định và công khai. Ảnh rời rạc chỉ có giá trị hỗ trợ khi đi kèm chứng cứ khác.

Nhà do cha mẹ tôi cho riêng, khi ly hôn có bị chia không?

Tài sản được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân vẫn là tài sản riêng, nếu bạn chứng minh được. Cần giữ hợp đồng tặng cho công chứng hoặc chứng từ chuyển tiền. Nếu đã nhập vào tài sản chung thì phải chia.

Người thứ ba có bị xử lý không?

Có. Người chưa có vợ, có chồng mà chung sống như vợ chồng với người đang có gia đình cũng thuộc nhóm hành vi bị cấm. Mức độ xử lý phụ thuộc tính chất và hậu quả của vụ việc.